Ινστιτούτο Νίκος Πουλαντζάς Έρευνα: “Νεολαία – Συνήθειες, Αντιλήψεις & Πολιτική Συμπεριφορά

Posted on 23 Απριλίου, 2020, 12:43 μμ
47 secs

Η παρούσα έκδοση περιλαμβάνει την παρουσίαση, ανάλυση και σχολιασμό της έρευνας που πραγματοποιήθηκε από το Ινστιτούτο Νίκος Πουλαντζάς σε συνεργασία με την εταιρία Prorata, μεταξύ 28 Φεβρουαρίου και 10 Μαρτίου 2020, γύρω από τις συνήθειες της αντιλήψεις και την πολιτική συμπεριφορά της ελληνικής νεολαίας.

 


 


ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ/ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ :

ΔΑΝΑΗ ΚΟΛΤΣΙΔΑ | ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΑΣ, ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΙΝΠ

ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ :

ΑΓΓΕΛΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ | ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ, ΙΝΠ

ΜΑΡΑΤΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ | ΥΠΟΨ. ΔΡ. ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ, ΖΩΓΡΑΦΟΣ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ, ΙΝΠ

ΤΣΑΤΣΑΡΩΝΗ ΚΑΤΕΡΙΝΑ | ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ, ΕΡΕΥΝΗΤΡΙΑ ΙΝΠ

Η ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΚΑΙ Η ΑΡΧΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΕΓΙΝΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ PRORATA

 ΘΕΡΜΕΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ : ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ ΑΓΓΕΛΙΝΑ | ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΑ, TRANSFORM! EUROPE ΛΥΣΙΚΑΤΟΥ ΒΑΓΓΙΑ | ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΑ, ΨΥΧΟΛΟΓΟ, ΙΝΠ

ΧΑΪΔΟΠΟΥΛΟΥΒΡΥΧΕΑ ΜΑΡΙΑ | ΔΡ. ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΗΤΡΙΑ ΙΝΠ

 

Αθήνα, Απρίλιος 2020


Περιεχόμενα

 

Α. Εισαγωγή……………………………………………………………………………………………….. 4

  1. Η έννοια της «γενιάς» και η νεολαία………………………………………………………………… 4
  2. Από τη «γενιά του καναπέ» στη «γενιά της ανατροπής» (;)…………………………………….. 6
  3. Απάθεια ή/και νέα μοτίβα κινητοποίησης;…………………………………………………………. 9
  4. Η έρευνα του ΙΝΠ………………………………………………………………………………… 11

Β. Ταυτότητα έρευνας & μεθοδολογικές διευκρινίσεις…………………………………………….. 12

  1. Μεθοδολογικά γνωρίσματα διαδικτυακών ερευνών – Δείγμα – Σταθμίσεις……………….. 13
  2. Πληθυσμός της έρευνας – Ηλικιακή οριοθέτηση της «νεολαίας»………………………….. 14
  3. Ερωτηματολόγιο – Κατασκευή δεικτών………………………………………………………… 16

Γ. Γενικά χαρακτηριστικά δείγματος…………………………………………………………………. 16

  1. Δημογραφικά/γεωγραφικά δεδομένα………………………………………………………….. 17
  2. Εκπαίδευση/Εργασία……………………………………………………………………………… 19
  3. Συνθήκες νοικοκυριού/Οικογένεια……………………………………………………………… 22

Δ. Προσεγγίζοντας καλύτερα τη νέα γενιά. Ικανοποίηση από τη ζωή, προοπτικές, ανησυχίες, ελεύθερος χρόνος και αισθητική…………………………………………………………………………………… 24

  1. Παρόν και μέλλον : Ικανοποίηση από τη ζωή, σιγουριά για το μέλλον και ανησυχίες………… 24
  2. Οι νέοι και οι νέες μιλούν για τη γενιά τους………………………………………………… 26
  3. Συνήθειες και ελεύθερος χρόνος………………………………………………………………… 27
  4. Αισθητική…………………………………………………………………………………………… 30

Ε. Νέοι/-ες και πολιτική………………………………………………………………………………….. 32

  1. Και όμως, ενδιαφέρονται (οι νέοι για την πολιτική)……………………………………………… 33
  2. «Εμπρός…πίσω;» : Προοδευτικές και συντηρητικές αντιλήψεις εντός της νεολαίας……… 36
  3. Παιδιά ενός «μεταϋλιστικού» κόσμου; Η νεολαία απέναντι σε επιμέρους διακυβεύματα. 40
  4. «Εγώ με τις ιδέες μου» : Τι απέμεινε από τις «βαριές» ιδεολογικές αναφορές του παρελθόντος;………………………………………………………………………………………….. 42
  5. Θεσμικά δύσπιστοι, αλλά όχι πολιτικά κυνικοί……………………………………………….. 44
  6. «When nothing goes right, go left»: Κλίνατε επ’ αριστερά;……………………………………………. 51
  7. Κομματική τοποθέτηση και μοτίβα εκλογικής συμπεριφοράς : Είναι τα κόμματα

«ξεπερασμένα»;………………………………………………………………………………………. 54

  1. «Για τα παιδιά που ‘ναι στο Κόμμα» : Μορφές κοινωνικής και πολιτικής συμμετοχής και δράσης 60
  2. «Γίνε η αλλαγή που θέλεις να δεις στον κόσμο»; Απόψεις των νέων για την κοινωνική αλλαγή 66
  3. Από το Δεκέμβρη του 2008 στους «μακεδονομάχους» : Διαδρομές πολιτικοποίησης….. 68
  4. «Το είπε το ραδιόφωνο – το είχα κλείσει, το είπε η τηλεόραση – την είχα σπάσει, το είπαν οι αρμόδιοι – δεν ψήφισα» : Πηγές ενημέρωσης και παράγοντες επιρροής των πολιτικών αντιλήψεων της νεολαίας……………………………………………………………………………………………….. 70

ΣΤ. Ειδικά θέματα………………………………………………………………………………………… 74

  1. Η Γκρέτα και οι άλλοι : Περιβαλλοντική ευαισθησία στη νέα γενιά…………………………….. 75
  2. Πολίτες του κόσμου που ζουν στην Ελλάδα ή Έλληνες/-ίδες που ανοίγονται στον κόσμο; Πατριωτισμός, εθνική ταυτότητα και Ευρώπη στη νέα γενιά…………………………………………………….. 78

Ζ. Ενδεικτική βιβλιογραφία……………………………………………………………………………. 81

Χρήσιμα sites            82


Α. Εισαγωγή

 

  1. Η έννοια της «γενιάς» και η νεολαία

H.(εκάστοτε) νέα γενιά τείνει να προσωποποιεί το μέλλον. Δεν είναι λοιπόν περίεργο το ενδιαφέρον που υπάρχει για τη διακριτή μελέτη και κατανόηση της νεολαίας, ως ξεχωριστής κοινωνικής κατηγορίας, το οποίο έχει φτάσει ως τη διαμόρφωση ενός διακριτού διεπιστημονικού ερευνητικού πεδίου – των Σπουδών Νεολαίας (Youth Studies). Αν και στην Ελλάδα η σχετική έρευνα έφτασε, συγκριτικά με άλλες χώρες, με σχετική καθυστέρηση, ήδη από τη δεκαετία του 1980, κυρίως με επίκεντρο το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών και τη Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς που ιδρύθηκε την ίδια περίοδο (1983), έχουν παραχθεί κατά καιρούς σημαντικές εμπειρικές έρευνες γύρω από τις διαφορετικές όψεις της ελληνικής νεολαίας, αλλά και συναφής βιβλιογραφία.

Η έννοια της «γενιάς» έχει εισαχθεί εδώ και αρκετές δεκαετίες, ήδη από την αρχή του 20ου αιώνα, στις κοινωνικές επιστήμες1  για να περιγράψει τα «μέλη της ίδιας ηλικιακής ομάδας ή κοόρτης που αντιμετώπισαν κεντρικής σημασίας ιστορικά γεγονότα κατά την περίοδο διαμόρφωσής τους,   ανέπτυξαν    κοινή    συνείδηση   ομάδας,   μοιράζονται    μια   κοινή    συλλογική    μνήμη  και αντιπαρατίθενται πολιτικά προς τις προηγούμενες γενιές»2. Απέκτησε δε χαρακτηριστικά μιας ιστορικά διακριτής συλλογικής ταυτότητας που είχε την ικανότητα να συναρθρώνει και να κινητοποιεί μαζικά, με βάση και τα γνωρίσματα του παραπάνω ορισμού, κυρίως με το ορόσημο τον Μάη του 1968 – με ιστορικό ανάλογο στην ελληνική περίπτωση τη «γενιά του Πολυτεχνείου».


1 Ιδίως με το έργο των Ortega y Gasset, J., El tema de nuestro tiempo, Austral, 1923 (2010), Madrid (αγγλική έκδοση: Ortega y Gasset, J., The modern theme, The C.W. Daniel Co, 1931, London) και Mannheim, K., “The sociological problem of generations”, in Mannheim, K., Kecskemeti, P. (ed. and trans.), Essays  on  the  sociology of knowledge, Routledge and Kegan Paul, 1928 (1952), London, pp. 276–322.

2 Mannheim, K., ibid


 

3 Αρχίζοντας από επάνω αριστερά, τα συνθήματα αναφέρουν χαρακτηριστικά : «Η νεότητα είναι η φλόγα της επανάστασης», «Κάτω των 21 ορίστε το ψηφοδέλτιό σας», «Η νεολαία που ανησυχεί υπερβολικά συχνά για το μέλλον» και «(Να) είσαι νέος, σώπα». Πηγή : Διαδικτυακή έκδοση εγκυκλοπαίδειας Larousse, λήμμα «Evénements de mai 1968» και Bibliothéque Nationale de France (BnF), Υλικό έκθεσης Esprit(s) de mai 68.


  1. Από τη «γενιά του καναπέ» στη «γενιά της ανατροπής» (;)

Συνεχίστε την ανάγνωση της εξαιρετικά ενδιαφέρουσας έρευνας του Ινστιτούτο Πουλαντζάς μέσα από την Ιστοσελίδα του πατώντας ΕΔΩ

...