WWF: Πώς να συνδιαμορφώσουμε έναν κλιματικό νόμο για την Ελλάδα

Posted on 27 Οκτωβρίου, 2020, 7:23 πμ
4 secs

– Γράφει ο Δημήτρης Ιμπραήμ, υπεύθυνος τομέα κλίματος και ενέργειας του WWF

 

Σχεδόν το σύνολο της κοινωνικής, οικονομικής και πολιτικής ζωής όπως το γνωρίζουμε έως σήμερα, δεν είναι σχεδιασμένο για να αντεπεξέλθει στις προκλήσεις της κλιματικής κρίσης. Από τις υφιστάμενες υποδομές και τις προγραμματισμένες επενδύσεις, μέχρι την άσκηση κοινωνικής πολιτικής και την καθημερινή ζωή των πολιτών, τα πάντα πρέπει να αναδιοργανωθούν ή και να αναδιαρθρωθούν με τρόπο που θα δίνει λύσεις στα προβλήματα μίας κοινωνίας που σε λίγες δεκαετίες θα ζει σε έναν πλανήτη κατά τουλάχιστον 1,5oC θερμότερο.

Η κλιματικά ευαίσθητη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, όπου βρίσκεται και η χώρα μας, ήδη δείχνει μία ζοφερή εικόνα από το μέλλον. Η Ελλάδα μπορεί να υποστεί απώλεια αγροτικών καλλιεργειών έως και κατά 80%, έκθεση σε συνθήκες λειψυδρίας έως και του 50% του πληθυσμού της, έως και κατά 50 φορές μεγαλύτερη έκθεση του συνολικού πληθυσμού της σε ακραίους καύσωνες και δραματική αύξηση των πυρκαγιών. Και όλα αυτά χωρίς να συνυπολογίζονται οι κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις που πυροδοτούνται από τις περιβαλλοντικές αυτές πιέσεις, όπως ο εκτοπισμός πληθυσμών λόγω κλιματικών καταστροφών και ο αυξανόμενος ανταγωνισμός για πρόσβαση σε φυσικούς πόρους.

Νομικό κενό

Η επιστήμη μάς δείχνει το δύσβατο δρόμο για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Η πολιτική άσκηση, όμως, της διαμόρφωσης ενός οδικού χάρτη που οδηγεί στον απώτερο στόχο της κλιματικής ουδετερότητας είναι ακόμα πιο δύσκολη υπόθεση. Απαιτεί αφενός μακροπρόθεσμη στρατηγική και στόχους, αφετέρου μέτρα και πολιτικές που παράγουν αποτέλεσμα σήμερα. Πώς όμως μπορούν να συνδυαστούν αυτά, πολλώ δε μάλλον όταν η μακροπρόθεσμη στρατηγική ξεπερνά κατά πολύ τα χρονικά όρια μίας κυβερνητικής θητείας; Πώς μπορεί μία κυβέρνηση να στείλει ένα πειστικό μήνυμα για την πολιτική της βούληση προς οικονομικούς φορείς και πολίτες, με τρόπο που εξασφαλίζει ισονομία και ασφάλεια δικαίου, επενδυτική ασφάλεια και κοινωνική δικαιοσύνη;

Όλο και περισσότερα κράτη επιλέγουν την ψήφιση κλιματικού νόμου ως μία νέα νομική παρέμβαση που υπερβαίνει το ισχύον νομικό τους πλαίσιο. Ήδη 15 ευρωπαϊκά κράτη έχουν ψηφίσει εθνικούς κλιματικούς νόμους, άλλα 7 βρίσκονται σε στάδιο προετοιμασίας, ενώ κατά πάσα πιθανότητα μέχρι το τέλος του έτους θα έχει υπάρξει οριστική συμφωνία για ευρωπαϊκό κλιματικό νόμο. Η Ελλάδα μέχρι σήμερα δεν έχει ανακοινώσει κάποια σχετική πρωτοβουλία.

Αυτό το κενό έρχεται να καλύψει η πρωτοβουλία του WWF για δημόσιο διάλογο για το κλίμα. Στόχος η δημιουργία πρότασης κλιματικού νόμου που θα στηρίζεται σε δύο στρατηγικούς πυλώνες.

Διαμόρφωση συλλογικής πρότασης

Ο πρώτος πυλώνας είναι η επιστημονικά τεκμηριωμένη βάση πάνω στην οποία θα διαμορφωθεί το περιεχόμενο της πρότασης κλιματικού νόμου. Η πρόταση θα στοχεύει στρατηγικά στη μετάβαση σε μία κοινωνία μηδενικού άνθρακα όσο το δυνατόν νωρίτερα από το 2050, ώστε να συγκρατήσουμε την αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη στο «ασφαλές» όριο του 1,5oC. Για το λόγο αυτό έχει ήδη συσταθεί επιστημονικό γνωμοδοτικό συμβούλιο που απαρτίζεται από εμπειρογνώμονες σε ένα ευρύ πεδίο (κλιματική επιστήμη, κλιματική πολιτική, βιοποικιλότητα και γεωργία, ανθρώπινα δικαιώματα, οικονομία και επιχειρήσεις), το οποίο θα συμβάλει σε κομβικά σημεία της διαδικασίας διαλόγου, διαβούλευσης και συνδιαμόρφωσης μέσω επιστημονικής και στρατηγικής υποστήριξης.

Ο δεύτερος πυλώνας είναι η ευρεία κοινωνική συμμετοχή, μέσω συμμετοχικής και διαφανούς διαδικασίας, η οποία πραγματοποιείται σε συνεργασία με την οργάνωση Vouliwatch που ειδικεύεται σε θέματα διαφάνειας, ανοικτής διακυβέρνησης και δικαιώματος πρόσβασης στη δημόσια πληροφορία. Πολίτες και φορείς θα έχουν την ευκαιρία να συνδιαμορφώσουν το αρχικό προσχέδιο της πρότασης κλιματικού νόμου από μηδενική βάση, μέσω της συμμετοχής τους σε σχετικό ερωτηματολόγιο που θα δημοσιευτεί το επόμενο διάστημα. Στη συνέχεια, λαμβάνοντας υπόψη τις απαντήσεις τους, το WWF Ελλάς θα αναρτήσει το αρχικό κείμενο προς δημόσια διαβούλευση σε ειδική ιστοσελίδα. Εκεί θα έχουν όλοι την ευκαιρία να σχολιάσουν ή και να τροποποιήσουν το προσχέδιο, καθώς και να ανταλλάξουν απόψεις μεταξύ τους, συνδημιουργώντας την τελική πρόταση νόμου. Το WWF σε συνεργασία με το επιστημονικό γνωμοδοτικό συμβούλιο θα αναλάβει την τελική ευθύνη της διαμόρφωσης του κειμένου, στη βάση των σχολίων και τροποποιήσεων που θα έχουν κατατεθεί κατά τη διαβούλευση.

Όραμά μας, μία πρόταση κλιματικού νόμου που θα έχει συνδιαμορφωθεί από χιλιάδες συντάκτες και θα παρουσιαστεί δημόσια το επόμενο καλοκαίρι. Στην κρίσιμη διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για το κλίμα τον Νοέμβριο του 2021 στη Γλασκώβη, η Ελλάδα θα πρέπει να εμφανιστεί καλά προετοιμασμένη και να συμβάλει με ουσιαστικά μέτρα και πολιτικές. Η δημιουργία ενός συνεκτικού και φιλόδοξου κλιματικού νόμου που θα απολαμβάνει κοινωνική αποδοχή είναι μία από τις καλύτερες επιλογές.

Πηγή: ΕΠΟΧΗ
...