Οι νέες ταινίες: Μια γαλλική ταινία με την Τζένη Καρέζη

Posted on 11 Σεπτεμβρίου, 2020, 9:44 πμ
15 secs

Κριτική- παρουσίαση: Στράτος Κερσανίδης – ΣΤΟ ΚΟΚΚΙΝΟ

Η προβολή μετά από 54 χρόνια στην Ελλάδα της ταινίας «Μια σφαίρα στην καδιά», του Ζαν Ντανιέλ Πολέ, με πρωταγωνίστρια την Τζένη Καρέζη, είναι το γεγονός της τρέχουσας κινηματογραφικές εβδομάδας.

Πρόκειται για ένα γαλλικό φιλμ νουάρ που γύρισε το 1966 στην Ελλάδα ο αποκαλούμενος «βενιαμίν της νουβέλ βαγκ», γάλλος σκηνοθέτης και το οποίο προβλήθηκε ελάχιστα στην Ελλάδα λίγο μετά την ολοκλήρωσή του. Έκτοτε δεν ξαναπροβλήθηκε με αποτέλεσμα η ταινία να θεωρηθεί ως “χαμένη”!

Όμως η άκρως ενδιαφέρουσα εβδομάδα περιλαμβάνει και τη εξαιρετική ταινία του Μάρκο Μπελόκιο, «Ο προδότης», ταινία βασισμένη σε αληθινά γεγονότα. Ο ιταλός σκηνοθέτης αφηγείται τη ιστορία του Τομάσο Μπουσκέτα, του ιταλού μαφιόζου ο οποίος συνεργάστηκε με την ιταλική δικαιοσύνη τη δεκαετία του 1980.

Προβάλλεται επίσης μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα ελληνική ταινία με στοιχεία μεταφυσικού θρίλερ, η «Άλυτη», του Μίνωα Νικολακάκη.

Ούτε το κοινωνικό ρόουντ μούβι όμως, «Το γεράκι του φιστικοβούτυρτου», των Τάϊλερ Νίλσον και Μίκαελ Σβαρτς, περνάει απαρατήρητο, καθώς είναι ένα φιλμ το οποίο συνδυάζει την περιπέτεια με την τρυφερότητα.

Τέλος προβάλλεται η ταινία τρόμου του Μάικλ Τσάβες, «Το κάλεσμα 3: Ο διάβολος με έβαλε να το κάνω» και η περιπέτεια της Νίκι Κάρο, «Μουλάν».

ΜΙΑ ΣΦΑΙΡΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ
UN BALLE AU COUER
Σκηνοθεσία: Ζαν Ντανιέλ Πολέ
Πρωταγωνιστούν: Σάμι Φρέι, Τζένη Καρέζη, Φρανσουάζ Αρντί, Βασίλης Διαμαντόπουλος, Σπύρος Φωκάς, Σωτήρης Μουστάκας, Γιώργος Μούτσιος, Δημήτρης Μυράτ, Αρτέμης Μάτσας, Ζανίνο, Νίκος Τσαχιρίδης, Άννα Ραυτοπούλου, Βιβέτα Τσιούνη, Φάνη Χηνά, Νίκος Φέρμας, Μιχάλης Μπαλής, Σπύρος Καμπάνης, Αντώνης Αντωνίου, Κίμωνας Δημόπουλος, Γιώργος Μαρίνος, Αντόνιο Σπετσιάλε, Λυσιέν Μποντάρ

Ο Ζαν Ντανιέλ Πολέ (1936-2004), κατατάσσεται μεταξύ των σκηνοθετών του γαλλικού νέου κύματος (νουβέλ βαγκ). Αν και άγνωστος στη χώρα μας, είχε μια ιδιαίτερη σχέση με την Ελλάδα, στην οποία πρωτοήρθε το 1962 για να γυρίσει μαζί με τον Φόλκερ Σλέντορφ το θαυμάσιο ντοκιμαντέρ «Μεσόγειος». Αγάπησε την Ελλάδα, την οποία θεωρούσε ως δεύτερη πατρίδα του, το ίδιο και τους Έλληνες. Το 1964 επέστρεψε για να γυρίσει το ντοκιμαντέρ «Βάσσες», για το ναό του Επικούρειου Απόλλωνα, και τότε συνδέθηκε με βαθιά φιλία με το σκηνοθέτη Κώστα Φέρρη. Έτσι του μπήκε η ιδέα να γυρίσει στη χώρα μας μια ταινία μυθοπλασίας. Όπως κι έγινε και έτσι το 1966, ο Ζαν Ντανιέλ Πολέ, ο αξιόλογος αυτός σκηνοθέτης, ποιητής και δοκιμιογράφος, γύρισε την ταινία «Μια σφαίρα στην καρδιά» (Un balle au couer), ένα φιλμ νουάρ με πρωταγωνίστρια την Τζένη Καρέζη και με πολλούς ακόμη έλληνες ηθοποιούς στους υπόλοιπους ρόλους. Βοηθός σκηνοθέτη ήταν ο Κώστας Φέρρης και τη μουσική έγραψε ο Μίκης Θεοδωράκης.
Το 1966, χρονιά που γυρίστηκε και ολοκληρώθηκε η ταινία, η Ελλάδα ζούσε τον αναβρασμό των Ιουλιανών. Ο Πολέ μαζί με τον Φέρρη κατέβαιναν καθημερινά στις διαδηλώσεις και έτσι δημιουργήθηκε και μια άλλου σχέση μεταξύ τους, με κοινό παρονομαστή την ιδεολογική συγγένεια και την πίστη στη Δημοκρατία. Μάλιστα όταν τον επόμενο έγινε στην Ελλάδα η δικτατορία, ο Πολέ ήταν που βοήθησε τον Φέρρη να διαφύγει από την Ελλάδα.

Η ταινία όμως είχε κι αυτή τη δική της περιπέτεια. Προβλήθηκε ελάχιστα στην Ελλάδα και στη συνέχεια αγνοήθηκε σε βαθμό που να θεωρείται «χαμένη» Μάλιστα δεν προβλήθηκε ποτέ ξανά στην Ελλάδα, ούτε στους κινηματογράφους, ούτε στην τηλεόραση αλλά ούτε και σε μορφή βιντεοκασέτας ή ντιβιντί. Τελικά η ταινία ξαναβρέθηκε το 2009 και με τη βοήθεια του Γαλλικού Κέντρου Κινηματογράφου, η κόπια αποκαταστάθηκε και προβάλλεται στη χώρα μας 54 χρόνια μετά την ολοκλήρωσή της.

Η υπόθεση: Ο Φραντσέσκο Μοντεκλέρ, είναι γόνος πλούσιας οικογένειας από τη Σικελία. Η Μαφία όμως του έχει κλέψει την περιουσία και ο Φραντσέσκο έχει ορκιστεί εκδίκηση! Στο μεταξύ προσπαθεί να γλυτώσει από τον γκάγκστερ, Ριτσάρντι, που τον κυνηγά, τον τραυματίζει σοβαρά και ο Ναβάρα, ο αρχηγός της συμμορίας, κυνηγά με τη σειρά του τον Φραντσέσκο. Κυνηγημένος φτάνει στην Ελλάδα αναζητώντας στοιχεία εναντίον του αρχιμαφιόζου. Εκεί γνωρίζει την Κάρλα, τραγουδίστρια σε καμπαρέ στην Τρούμπα η οποία τον ερωτεύεται. Όμως ο Φραντσέσκο είναι ερωτευμένος με την Άννα, η οποία έχει έρθει για διακοπές στην Ελλάδα με μια φίλη της.

Τα γυρίσματα έγιναν στην Τρούμπα, το Πέραμα, την Αθήνα, τους Δελφούς, τον Αχλαδόκαμπο, τη Σκύρο και τη Σικελία. Στην ταινία η Καρέζη ερμηνεύει δύο τραγούδια του Θεοδωράκη. Ο ρόλος της «τραγουδίστριας του μπαρ», της Κάρλα, ήταν αρχικά προορισμένος για την Βέρα Κρούσκα. Τελικά επελέγη η Τζένη Καρέζη (έχοντας σπουδάσει στη σχολή των Ουρσουλινών γνώριζε άριστα την Γαλλική γλώσσα) και ο Γιώργος Λεμπέσης, παραγωγός των θεατρικών της Καρέζη «μπήκε» στο φιλμ ως συμπαραγωγός.

Το συνεργείο αποτελείται κυρίως από Έλληνες, πρωταγωνιστούν ο Σάμι Φρέι και η Φρανσουάζ Αρντί, ενώ παίζουν ακόμη ο Βασίλης Διαμαντόπουλος, ο Σπύρος Φωκάς, ο Σωτήρης Μουστάκας, ο Δημήτρης Μυράτ, ο Αρτέμης Μάτσας, η Άννα Ραυτοπούλου, ο Γιώργος Μούτσιος, ο Ζανίνο σε ρόλο – έκπληξη εκτελεστή, ο Νίκος Τσαχειρίδης, ο Φάνης Χηνάς, η Βιβέτα Τσιούνη, ο Νίκος Φέρμας και ο Γιώργος Μαρίνος.

Ο Ζαν – Ντανιέλ Πολέ για το φιλμ
“Θέλησα κυρίως να ξεφύγω από τον παραδοσιακό τρόπο προβολής και εκμετάλλευσης των τόπων. Η ταινία μου δεν είναι ένα τουριστικό φυλλάδιο και αυτό αποτελεί ήδη ένα είδος αφαίρεσης. Έπειτα, πρέπει να ομολογήσω ότι δεν με συνεπήρε ιδιαίτερα η ιστορία αυτού του σικελού Μαρκήσιου – εκτός, ίσως, από τη συμβολική της διαδρομή. Γι’ αυτό και δεν ακολούθησα πιστά την εξέλιξή της. Αν αυτός ο άνθρωπος έμοιαζε να έχει σημαδευτεί από το πεπρωμένο του, ήταν μόνο και μόνο επειδή δεν μπορούσε ν’ απαλλαγεί από τις κοινωνικές του καταβολές κι από το γεγονός ότι είχε εκδιωχθεί από το φυσικό του περιβάλλον. Η κατάσταση επιδεινώθηκε από το αίσθημα ενοχής που ένιωσε μετά τον θάνατο της κοπέλας. Δεν θα μπορούσε επομένως να κάνει τίποτ’ άλλο από το να γυρίσει σπίτι του και να αυτοκτονήσει”.

ΑΛΥΤΗ
ENTWINED
Σκηνοθεσία: Μίνως Νικολακάκης
Πρωταγωνιστούν: Προμηθέας Αλειφερόπουλος, Αναστασία-Ραφαέλα Κονίδη, Κώστας Λάσκος, Άννα Κοζαδίνου, Αλέκα Τουμαζάτου, Μάνος Βακούσης, Τζον ντε Χόλαντ, Μαρία Εγγλεζάκη

Μετά το θάνατο του πατέρα του, ο Πάνος επιστρέφει στην Ελλάδα, ενώ ο ετεροθαλής αδελφός του, που είναι Άγγλος, παραμένει στην Αγγλία. Διορίζεται αγροτικός γιατρός σε ένα απομονωμένο ορεινό χωριό όπου οι κάτοικοι δεν είναι ιδιαίτερα ομιλητικοί και τον αντιμετωπίζουν με δυσπιστία. Εκεί θα γνωριστεί τυχαία με μια κοπέλα, τη Δανάη, η οποία ζει σε ένα απομακρυσμένο σπίτι στο δάσος μαζί με έναν παράξενο γέρο. Ο Πάνος διαπιστώνει πως η κοπέλα πάσχει από μια σπάνια ασθένεια του δέρματος και προσπαθεί να την πείσει να έρθει στο ιατρείο του στο χωριό για να τη εξετάσει. Κάτι με το οποίο δε φαίνεται να συμφωνούν οι χωρικοί. Τελικά ο Πάνος αναγκάζεται να την επισκεφθεί στο σπίτι του δάσους αλλά όταν φεύγει δεν μπορεί να βρει το δρόμο της επιστροφής και παραμένει αποκλεισμένος μαζί της μέσα στην καρδιά του δάσους. Σύντομα οι δυο νέοι θα ερωτευτούν, η Δανάη του ζητά να της είναι πιστός αλλά όπως αποκαλύπτεται σιγά-σιγά, τίποτε δεν είναι όπως φαίνεται.

Η ταινία ξεκινά με τις καλύτερες προοπτικές. Εξαιρετική κινηματογράφηση και μια δόση αγωνίας, καθώς φαίνεται πως ο Πάνος θα έρθει αντιμέτωπος με τη δυσπιστία των χωρικών. Και εκεί που νομίζουμε πως το θέμα της ταινίας είναι η απομόνωση του «άλλου», του «ξένου», ο Νικολακάκης, ακολουθεί άλλο δρόμο. Βλέπουμε τον Πάνο να μην μπορεί να φύγει από το σπίτι στο δάσος και δημιουργείται νέο ενδιαφέρον, με την ταινία να αρχίζει να φλερτάρει με το θρίλερ και δη το μεταφυσικό. Όσο όμως προχωρά η υπόθεση και αρχίζουν οι αποκαλύψεις, κατά την ταπεινή μου άποψη, η ταινία χάνει την αρχική της δύναμη. Το σενάριο μοιάζει βγαλμένο από ιστορίες με ξωτικά και μάγισσες που διηγούνται στην επαρχία. Πιθανόν ο σκηνοθέτης να θέλει να μιλήσει αλληγορικά, πιθανόν να έχει ακούσει κάποια τέτοια ιστορία. Όμως αυτό που συμβαίνει είναι πως το αρχικό ενδιαφέρον εξανεμίζεται και το σενάριο μοιάζει να ξεφουσκώνει.

Πάντως η ταινία διαθέτει πολύ καλά στοιχεία. Κι αυτό φαίνεται από τη σκηνοθεσία του Νικολακάκη, η οποία διαθέτει σφρίγος και ρυθμό που δείχνει κάποιον ο οποίος ξέρει καλά τη δουλειά του. Προδίδεται όμως, πάντα κατά τη γνώμη του γράφοντος, από τις σεναριακές της αδυναμίες.

Ο ΠΡΟΔΟΤΗΣ
IL TRADITORE
Σκηνοθεσία: Μάρκο Μπελόκιο
Πρωταγωνιστούν: Πιερφραντζέσκο Φαβίνο, Λουίτζι Λο Κάσκιο, Φάουστο Ρούσο Αλέζι, Μαρία Φερνάντα Καντίντο, Φαμπρίτζιο Φερακάνε, Μπρούνο Καριέλο, Νίκολα Κάλι

Αυτήν είναι η αληθινή ιστορία του Τομάσο Μπουσκέτα, πουβ αποκλήθηκε «αρχηγός των δύο κόσμων» και υπήρξε ο πρώτος μαφιόζος πληροφοριοδότης στη Σικελία, τη δεκαετία του 1980.

Την ιστορία του Μπουσκέτα επιλέγει να μεταφέρει στην οθόνη ο μεγάλος ιταλός σκηνοθέτης, με το δικό του εύστοχο και ιδιαίτερα διεισδυτικό τρόπο, τόσο στους χαρακτήρες όσο και στις κοινωνικές συνθήκες.

Βρισκόμαστε στις αρχές της δεκαετίας του 1980 και ο πόλεμος ανάμεσα στις συμμορίες της σικελικής Μαφίας είναι αμείλικτος. Οι μαφιόζοι πολεμούν για το ποιος θα ελέγξει το εμπόριο ηρωίνης. Ένα από τα παλαιότερα μέλη της Κόζα Νόστρα, ο Τομάσο Μπουσκέτα, θέλοντας να σώσει τη ζωή του βρίσκει καταφύγιο στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, στη μακρινή Βραζιλία. Όταν όμως οι αντίπαλοί του δολοφονούν τους γιους του και τον αδελφό του αντιλαμβάνεται πως ο κλοιός σφίγγει και γύρω από αυτόν. Έτσι, κι αφού συλλαμβάνεται από τη βραζιλιάνικη αστυνομία και εκδίδεται στην Ιταλία, ο Μπουσκέτα αποφασίζει να «μιλήσει». Ζητά να συναντηθεί με το δικαστή Τζιοβάνι Φαλκόνε, απηνή διώκτη της Μαφίας, και να προδώσει. Αυτήν ήταν η αρχή για να αρχίσει το ξήλωμα του πουλόβερ και πολλοί αρχηγοί της Μαφίας να συλληφθούν. Ήταν η πιο σημαντική δίκη, γνωστή ως “δίκη Μάξι” η οποία κράτησε 6 χρόνια και οδήγησε σε 475 καταδίκες!

Ένα πολιτικό δικαστικό δράμα-αποκάλυψη για τον αιματηρό αγώνα κατά της Μαφίας, βασισμένο στη συγκλονιστική πραγματική ιστορία του διασημότερου πληροφοριοδότη κατά της σικελικής Κόζα Νόστρα. Υποψήφια για τον Χρυσό Φοίνικα του Φεστιβάλ Καννών, καθώς και για τέσσερα βραβεία της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Κινηματογράφου, ήταν η επίσημη πρόταση της Ιταλίας για τα βραβεία Όσκαρ.

Ο Μάρκο Μπελόκιο μιλά για την ταινία
«Είναι περισσότερο η ιστορία του Τομάζο Μπουσκέτα, παρά της Κόζα Νόστρα. Ο Τομάζο Μπουσκέτα είναι ασταθής, μονίμως εν κινήσει, και στη ζωή του και στις προσωπικές του σχέσεις. Δεν είναι ένας άνδρας συνηθισμένος: είναι έξυπνος, γοητευτικός, αποτελεσματικός και δυναμικός. Ένας μαφιόζος πιστός στη Κόζα Νόστρα, αλλά και στις δικές του προσωπικές αρχές, που δε φοβάται να τα βάλει με την εξουσία.

Από τα τέλη του ‘70 ως τις αρχές του ‘80, βρίσκεται αντιμέτωπος με τη διαρκώς αναπτυσσόμενη δύναμη των Κορλεονέζι, με επικεφαλής τον ασυμβίβαστο Τοτό Ριίνα. Αυτή η νέα μικρή ομάδα δεν δείχνει έλεος και πρεσβεύει τις νέες βασικές αρχές της Κόζα Νόστρα: σκοτώνουν γυναίκες και παιδιά, και εξοντώνουν ό,τι σταθεί εμπόδιο στον δρόμο τους. Αυτή η ομάδα δεν έχει θέση για τον Τομάζο Μπουσκέτα. Όταν το 1982 μετακομίζει στο Ρίο ντε Τζανέιρο με την πολυαγαπημένη του γυναίκα και τα παιδιά του, θέλει να βάλει ένα τέλος στη ζωή του στη Μαφία. Αλλά κανείς δεν μπορεί απλώς να φύγει από τη Μαφία – και η οργάνωση τον βάζει στο στόχαστρο. Η βραζιλιάνικη αστυνομία, όμως, τον εντοπίζει πρώτη και τον εκδίδει στην Ιταλία.

Ο Μπουσκέτα, τότε, προτείνει μια συμφωνία στο ιταλικό δικαστικό σώμα: θα συνεργαστεί μαζί τους με στόχο την αποδόμηση της Μαφίας σε αντάλλαγμα με τη δική του προστασία και επιβίωση. Σύντομα θα συναντήσει τον επιβλητικό, άτεγκτο και επίμονο Δικαστή Τζιοβάνι Φαλκόνε, και μαζί τους θα βυθιστούμε στα βάθη της σικελικής οργάνωσης: φόνοι, ανταλλαγές πυροβολισμών και συνεχείς συγκρούσεις.

Όλα αυτά στο φόντο της μαρτυρίας του Μπουσκέτα, ο οποίος καταλήγει να είναι το μεγαλύτερο μυστήριο της Κόζα Νόστρα: κανείς δεν ξέρει γιατί συνεργάζεται. Το κίνητρό του μοιάζει να είναι η εκδίκηση και η επιθυμία του να ξηλώσει μια Μαφία που πια δεν ευθυγραμμίζεται με τις δικές του αξίες. Ο Μπουσκέτα είναι προδότης που λιποτακτεί προς τον εχθρό, αλλά ο ίδιος δεν το βλέπει έτσι. Στην πορεία της μαρτυρίας του, επισημαίνει το χάσμα που υφίσταται ανάμεσα στη δική “του” Μαφία και εκείνη των Κορλεονέζι. Στοχεύει να δικαιώσει την πραγματική Κόζα Νόστρα με τον δικό του τρόπο. Μετατρέπει τον Τοτό Ριίνα στον πραγματικό προδότη της ιστορίας.

Η προδοσία είναι μια θεματική που η ταινία εξερευνά ακούραστα, ακριβώς επειδή μας κάνει να αναρωτηθούμε σχετικά με την αλλαγή. Μπορεί ένας άνδρας να αλλάξει πραγματικά και σε βάθος κατά τη διάρκεια της ζωής του ή απλώς προσποιείται; Είναι η αλλαγή ένας τρόπος θεραπείας, εξιλέωσης; Πήρε την απόφαση αυτή ο Μπουσκέτα, ο οποίος αρνήθηκε τον χαρακτηρισμό του πληροφοριοδότη όλη του τη ζωή, με στόχο την εξιλέωση αυτή, για να γίνει ένας άλλος άνδρας; Ή μήπως απλώς ήθελε να πετύχει τη δική του δικαιοσύνη;».

ΤΟ ΓΕΡΑΚΙ ΤΟΥ ΦΙΣΤΙΚΟΒΟΥΤΥΡΟΥ
THE PEANUT BUTTER FALCON
Σκηνοθεσία: Τάϊλερ Νίλσον, Μίκαελ Σβαρτς
Πρωταγωνιστούν: Μπρους Ντερν, Ντακότα Τζόνσον, Αν Όουενς, Ζακ Γκοτσάγκεν, Σία ΛαΜπεφ, Τόμας Χέιντεν Τσερτς

Ο νεαρός Ζακ, ο οποίος πάσχει από σύνδρομο Ντάουν, το σκάει από το νοσοκομείο. Προορισμός του είναι μια επαγγελματική σχολή πάλής στην οποία θέλει να γραφτεί. Στο δρόμο θα συναντηθεί με έναν μικροκαποιοό, τον Τάιλερ, ο οποίος θα γίνει προπονητής και φίλος του Ζακ. Θα περάσουν πολλά μαζί και θα πείσουν ακόμη και Ελεανόρ, τη νοσοκόμα που είναι υπεύθυνη για τον Ζακ, να τους ακολουθήσει στο ταξίδι. Όπως διαβάζουμε, η ταινία είναι μια σύγχρονη ανάγνωση των μυθιστορημάτων του Μαρκ Τουέιν.

ΜΟΥΛΑΝ
MULAN
Σκηνοθεσία: Νίκι Κάρο
Πρωταγωνιστούν: Γιφέι Λίου, Ντόνι Γιεν, Τζέισον Σκοτ Λι, Γιόσον Αν, Ρον Γιουάν, Γκονγκ Λι, Τζετ Λι

Η Χούα Μούλα, κόρη του μεγαλύτερου πολεμιστή της Κίνας, μεταμφιέζεται σε άντρα για να πάει στον πόλεμο. Έτσι αντικαθιστά τον άρρωστο πατέρα της, όταν ο αυτοκράτορας της χώρας διατάζει πως ένας άντρας από κάθε οικογένεια θα πρέπει να υπηρετήσει για να υπερασπίσει τη χώρα από τους εισβολείς. Η κοπέλα θα περάσει δοκιμασίες και θα γίνει ατρόμητη πολεμίστρια, καμάρι του πατέρα της.

ΤΟ ΚΑΛΕΣΜΑ 3: Ο ΔΙΑΒΟΛΟΣ ΜΕ ΕΒΑΛΕ ΝΑ ΤΟ ΚΑΝΩ
THE CONJURING: THE DEVIL MADE ME DO IT
Σκηνοθεσία: Μάικλ Τσάβες
Πρωταγωνιστούν: Βέρα Φαρµίγκα, Πολ Γουίλσον, Τζούλιαν Χίλιαρντ

Μια ανατριχιαστική ιστορία τρόμου που συγκλόνισε τους έμπειρους μεταφυσικούς ερευνητές Εντ και Λορέιν Γουόρεν. Για πρώτη φορά στην ιστορία των ΗΠΑ ένας ύποπτος δολοφονίας υποστηρίζει πως είναι αθώος και όσα έκανε, έγιναν επειδή τον είχαν κυριεύσει δαίμονες.

...