Νίκος Φίλης: Μπορούν «Τσιόδρες» να κυβερνήσουν την κοινωνία;

Posted on 30 Νοεμβρίου, 2020, 11:58 πμ
10 secs

Ο Νίκος Φίλης αναφέρει για την πολιτική συζήτηση με τον δημοσιογράφο Γιάννη Ρεβύθη, στον τηλεοπτικό σταθμό Κέρκυρας Corfu TV News:

Πολλά θίξαμε, για τα περισσότερα έχω ξαναγράψει εδώ πρόσφατα, παραθέτω λοιπόν με συντομία την απάντησή μου στην ενδιαφέρουσα ερώτηση αν γίνεται «Τσιόδρες να κυβερνήσουν την κοινωνία»:

Καταρχήν να επαναλάβω -απάντησα- ότι ακούω όλο αυτό τον καιρό με προσήλωση τον κ. Τσιόδρα και τους επιστήμονες της Επιτροπής, τους οποίους εκτιμώ. Βεβαίως, οι επιστήμονες απλώς εισηγούνται· τις τελικές αποφάσεις τις παίρνει η κυβέρνηση. Και μάλιστα με κάποια δικά της κριτήρια. Πολλές φορές για παράδειγμα κάνει «επιλογή» εισηγήσεων, καθώς αυτές δεν είναι ομόφωνες (έχει γίνει ξεκάθαρο ότι δεν υπάρχει «μία» επιστημονική αυθεντία και αλήθεια), άλλοτε τις αγνοεί (όπως έκανε με τον μη περιορισμό των μαθητών ανά τάξη, στα σχολεία). Για αυτό και πολύ σωστά ο ΣΥΡΙΖΑ έχει ζητήσει να δημοσιοποιούνται τα πρακτικά των συνεδριάσεων της Επιτροπής, ώστε αφενός η κοινή γνώμη να παρακολουθεί το διάλογο με διαφάνεια και αφετέρου τα κόμματα να μπορούν να στηρίζουν αλλά και να ελέγχουν τις πολιτικές αποφάσεις, που φυσικά δεν έχουν αντίκτυπο μόνο στην υγεία, αλλά και στην εκπαίδευση, στην οικονομία και αλλού.

Το αρνείται η κυβέρνηση. Γιατί;

Γιατί προφανώς θέλει να κρύβεται πίσω από μια «αχλή» επιστημονοσύνης, χωρίς η ίδια να επωμίζεται την ευθύνη των πολιτικών αποφάσεων.

Αυτό λοιπόν είναι το νόημα της απάντησης -που είναι αρνητική- αν θέλουμε να κυβερνούν «Τσιόδρες», σε εισαγωγικά φυσικά: Ότι δεν πρέπει η πολιτική να υποταχθεί σε μια τεχνοκρατική αντίληψη διαχείρισης της κοινωνίας. Και να εμφανίζεται έτσι ότι δεν έχει καμία ευθύνη για τυχόν αστοχίες και δεινά -αλλά την ευθύνη έχουν δήθεν τεχνοκράτες και επιστήμονες.

Δεν σημαίνει αυτό ότι δεν είναι απαραίτητοι οι επιστήμονες, κάθε άλλο: είναι απολύτως αναγκαία η επιστημονική γνώση σε κάθε τομέα, για να κυβερνηθεί μια χώρα, αφού οι σωστές αποφάσεις παίρνονται με βάση πραγματικά στοιχεία. Άλλο τόσο όμως αναγκαίο -και λόγω του Συντάγματος, αναγκαστικό- είναι την τελική ευθύνη να έχουν οι πολιτικοί, οι αιρετοί αντιπρόσωποι των πολιτών. Και αν αύριο μεθαύριο κάτι πάει στραβά, οι πολίτες δεν θα ζητήσουν ευθύνες από τους επιστήμονες, όπως τον κ. Τσιόδρα και τα άλλα μέλη της Επιτροπής. Από τους πολιτικούς θα τις ζητήσουν. Από τον κ. Μητσοτάκη, τον κ. Τσίπρα κοκ.

Εξάλλου, κοιτάξτε: όπως είπα και πριν, δεν υπάρχει «μία» επιστημονική άποψη. Οι επιστήμονες έχουν διαφωνήσει δημόσια σε ζητήματα που αφορούν την πανδημία και τους χειρισμούς. Πιο χαρακτηριστικό είναι η χρήση ή όχι της μάσκας, με την επίκληση τότε μη επαρκών επιστημονικών δεδομένων. Όποιος εξάλλου παρακολουθεί τον επιστημονικό διάλογο σε όλα τα θέματα -από την κλιματική αλλαγή ως την αστρονομία και τη φιλοσοφία- θα διαπιστώσει ότι ο επιστημονικός διάλογος είναι ένα κοινό φαινόμενο και εν πολλοίς εκείνο που προάγει την επιστημονική πρόοδο.

Αντίθετα, με αφορμή την πανδημία, παρατηρούμε το φαινόμενο του τεχνολαϊκισμού: ένα νέο υβρίδιο τεχνοκρατίας και λαϊκισμού, με την αναζήτηση μαγικών λύσεων υπεράνω αντιτιθέμενων κοινωνικών συμφερόντων και ιδεολογιών.

Στο δικό μας αντίποδα: ο ορθολογισμός αλλά και το κριτικό πνεύμα παραμένουν τα δυο εργαλεία για να αντιμετωπίζουμε τις προκλήσεις που κάθε φορά η ζωή μας δέχεται. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα πάμε από την «θεολογία της αγοράς» στη «θεολογία της επιστήμης». Η τελική απόφαση στη Δημοκρατία, ανήκει στους αιρετούς και στο λαό που τους εκλέγει και τους ανακαλεί.

...