Κωστής Παπαϊωάννου: Το Ψωμί, παιδεία, ελευθερία σαρκώνεται ξανά, 50 χρόνια μετά

Posted on April 04, 2021, 10:24 am
1 sec
Οι λέξεις γυμνές, δείχνουν τα κόκαλά τους
σε μιαν αλλιώτικη διάταξη.
Ανατομία των καθημερινών πραγμάτων
φθαρμένων από τη φωτιά και τον ιδρώτα.»
(Τίτος Πατρίκιος, Ποιήματα II, 1953-1959, Κέδρος)
Πέρασαν χρόνια από μια άλλη εποχή που ήταν γυμνές οι λέξεις. Θα μου πεις, φταίει  κι η άνοιξη που παίζει το βιολί το δικό της, φταίνε κι οι νεραντζιές που σε βρίσκουν αμέριμνο γωνία Καλλιδρομίου και Νοσταλγίας και σ’ αφήνουν ημιλιπόθυμο με κομμένα γόνατα. Ναι ναι, όλα αυτά.
Είναι όμως και κάτι άλλο φέτος. Οι λέξεις γυμνώνονται από την άνοιξη, αλλά κι από την ανάγκη. Είναι αναγκεμένες οι λέξεις φέτος, γυρεύουν να ξαναβρούν νόημα. Σα να επιστρέφουμε στις πηγές, στην πρώτη σταγόνα του νοήματος. Πόσα χρόνια από τότε που ακουγόταν γνήσια ξανά η ελευθερία στα χείλη των παιδιών στις πλατείες και τα πεζοδρόμια. Η παιδεία ατόφια διεκδίκηση να ανασαίνει το πρωί στο θολό βλέμμα του πιτσιρίκου στην οθόνη. Το ψωμί απάντηση στον φόβο που σκοτεινιάζει το αύριο, εδώ, δίπλα, στο μαγαζάκι, στο μηχανάκι του ντελιβερά και στο παγκάκι του άνεργου. Κι η υγεία, ξανά εδώ πλήρης νοήματος, σύνθημα στα νοσοκομεία, σαν ηχώ τραχείας διασωληνωμένου και σαν προσευχή.
Το Ψωμί, παιδεία, ελευθερία σαρκώνεται ξανά, 50 χρόνια μετά. Τόση απονεύρωση, τόση τελετουργία, πορείες και επιτάφιοι κομματικοί θρήνοι κι όμως αυτό επιμένει, πιο μεστό από ποτέ τα τελευταία χρόνια. Κι απόκτησε και τέταρτο αδερφάκι, Ψωμί, παιδεία, υγεία, ελευθερία. Κι όποιος δεν ακούει την βαριά ηχώ των λέξεων στο οδόστρωμα και στον αέρα, μένει θλιβερά ανεπίγνωστος, γόνος ελαφρός.
Όσο οι λέξεις ετούτες γυμνώνονται και βαραίνουν, τόσο θα σκληραίνει ο πόλεμος με τις λέξεις τις άλλες και με τους αρματωμένους φρουρούς τους
...